De avond valt over Washington DC. Is het politieke faillissement nabij? Polarisatie, onmacht en onzekerheid zijn hier de nieuwe 'buzzwoorden'. Ik wil luisteren naar goed geïnformeerde Amerikanen die hun land door en door kennen. Dus slenter ik maar even naar de huisparty van vriendin Sherry in Arlington aan de overkant van de Potomacrivier.
Zij heeft een twintigtal mensen uitgenodigd die actief zijn in 'citizen diplomacy'. Zij roepen in alle uithoeken van het grote land medeburgers op te discussiëren over Amerika en de wereld. Openen hun deuren en bieden 'home hospitality' aan.
Ik ontmoet Democraten maar ook een paar Republikeinen, onder wie de sympathieke Jim uit Pittsburgh. Een succesvolle, oudere 'investmentbanker.' Ik raak onder de indruk van hem. 'Changing world? Wat zich in mijn mensenleven heeft voltrokken maakt mij mild, relativerend. Als jonge vent vocht ik fanatiek in Vietnam, heb ik mensen gedood. Als zakenman reis ik door de hele wereld maar vooral Vietnam is voor mij 'the place to be' want zeer 'booming'. Mijn zakenrelaties, waaronder mijn allerbeste vrienden, wonen er en dan ook nog eens in het noorden. Bijzondere mensen. Een vredelievende cultuur. Onvoorstelbaar dat wij daar ooit vochten. Ik schaam mij daarvoor.'
Gelouterd door het leven. Ik moest aan de wijze Jim denken toen ik deze week weer de agressieve buitenlanduitspraken van de Republikeinse presidentskandidaten hoorde. De gematigde en dus verstandige Republikein moet ik onder de frontrunners nog tegenkomen. Huidig kopman Newt Gingrich houdt er bizarre opvattingen op na. Deze geschiedenisprofessor zegt letterlijk dat God Amerikanen heeft uitverkoren de wereld te verbeteren en dat Amerikaanse militairen een groter offer brengen dan anderen als zij hun leven op het spel zetten.
Schande Newt! Vertel dat maar aan de ouders van ook Nederlandse gesneuvelden op de slagvelden. Met zo'n Republikeinse kandidaat als president krijgen we weer voortdurend de 'Amerika first' retoriek uit de patriottische megafoon te horen. Newt zou beter moeten weten. Als kind woonde hij in Duitsland, bezocht de slagvelden van Verdun. Studeerde nota bene geschiedenis.
De wat meer gematigde Mitt Romney hult zich inmiddels ook in patriottische kledij. In zijn boek No apologies pleit hij voor het herstel van het Amerikaanse exceptionalisme en spreekt zich uit tegen 'verrader' Obama, die voortdurend etaleert dat Amerika's macht niet grenzeloos is.
Maar in een veranderende wereld waarin alleen al vanwege het verspreide bezit van nucleaire wapens en sociale media iedereen in feite met elkaar verbonden is, zou louter plaats moeten zijn voor een realistisch wereldbeeld. Niet voor de versleten unipolaire wereldbeelden van 'nutty professors' als Newt Gingrich.
De VS zijn nog steeds een supermacht in militaire zin maar die macht is relatief. Dat is een werkelijkheid die onder eerdere presidenten als Bush al tot ons kwam maar die door Obama openlijk wordt uitgedragen. Veel Amerikanen hebben het onzekere gevoel niet te weten waar het met 'hun' wereld naartoe gaat. Het is alsof ergens in de ruimte een tornado zich heeft ontwikkeld die onze aardbol voortstuwt. Een nieuwe wind blaast over onze planeet. Overal vallen leiders. De ene dag de president van Jemen, morgen Assad van Syrië. Nieuwe coalities van landen ontstaan. Hillary Clinton zoekt zelfs toenadering tot het strategisch gelegen Myanmar.
Een onvoorspelbare wereld dus waar geen sturende hand meer is. Een wereld op drift. Burgers smachten naar nieuwe, bekwame en dus realistische leiders.
In Sherry's huiskamer zijn veel Democraten teleurgesteld in Obama. Maar een nieuwe zwakke en zelfs gevaarlijke Republikeinse president kunnen we ons absoluut niet veroorloven.
