Donald Trump en de MAGA-beweging: de ontleding van een ideologie
De electorale balans van het grote verkiezingsjaar 2024 – een jaar waarin 64 landen de stembussen openden – sloeg uit in autocratische richting. Na een lange gestatieperiode en een bloeitijd lijkt er daarmee een herfst te zijn gekomen voor de politieke visie van de ‘liberale democratie.’
Het duurde letterlijk eeuwen voordat het liberalisme (een vrijheidscredo met wortels in de Britse zeventiende eeuw) in een stabiel ideologisch mengsel was samengebracht met de democratie als model (een machtsindeling die al bekend was in het klassieke Athene). Zo gaat het bijna altijd met politieke ideologieën. Ze ontspruiten nooit in de volledigheid uit het hoofd van één bedenker, zoals de mythologische Athena als volwassen vrouw en in volle wapenrusting de schedel van oppergod Zeus ontsprong. Politieke ideologieën hebben tijd nodig om uit te kristalliseren. Zo’n proces gaat vaak met horten en stoten. Twee stappen vooruit en één stap terug. Dat geldt evengoed voor Trumps Make America Great Again-beweging (MAGA). Vanuit het heden bezien lijkt deze beweging bezig aan een haast voorbestemde opmars. Niets is minder waar.