Research

Foreign Affairs Barometer

Alerts

Clingendael Barometer: Van Ruslandschok naar Hamasschok

11 Feb 2024 - 23:00
Source: ©ANP/Ramon van Flymen - Watervilla's in Rotterdam met op de achtergrond sociale huurwoningen.
de verzuchting naar eigentijdse gemeenschapsafbakening

De Clingendael Buitenland Barometer peilt jaarlijks wat de Nederlandse bevolking als bedreigend ervaart en wat haar hoop biedt in de internationale omgeving. Hoofdbevindingen bij de opening van 2024 zijn:

  • Nederlanders vrezen door de jaren heen vooral dreigingen die direct de gemeenschap raken: een cyberaanval op vitale kritieke infrastructuur staat wederom op 1
  • De Nederlanders vrezen dat de door hen meest impactvol geachte dreigingen zich ook binnen 5 jaar zullen manifesteren
  • Migratie-gerelateerde ontwikkelingen en islamitisch terrorisme scoren hoog in de dreigingsranglijst
  • Ook oorlogsdreiging wordt duidelijk gevoeld
  • Voor overige geopolitieke ontwikkelingen is relatief weinig oog
  • Internationaal protectionisme en mogelijke ontkoppeling van China scoren zeer laag als dreiging
  • EU-uitbreiding met Oekraïne en de Westelijke Balkanlanden biedt weinig hoop
  • Het perspectief op klimaat lijkt te wijzigen. Er wordt vooral hoop gesteld in adaptatie aan klimaatverandering
  • Veel hoog scorende dreigingen kennen ook een corresponderend hoogscorende ontwikkeling in de hoopranglijst: de verwachtingen ten aanzien van het weerbaarheidsbeleid zijn hooggespannen
  • Er is minder correspondentie tussen dreiging en mogelijke oplossingen op het terrein van migratie
  • De Nederlandse bevolking is behoorlijk verdeeld. Hoop en vrees ten aanzien van internationale ontwikkelingen liggen steeds meer aan de basis van ideologische en politieke breuklijnen
  • De Nederlandse bevolking is meer één in haar hoop dan in haar dreigingspercepties

Lees het onderzoek