Ambitie en armslag van Nederland

Heeft Nederland nog ambities in het buitenlands beleid en, zo ja, wat is dan de beste weg om die te realiseren? Deze vragen bespreekt S. Rozemond in de nieuwe Clingendael-notitie Ambitie en armslag van Nederland.

Voor Nederland dwingende prioriteiten zijn niet te ontlenen aan historische constanten in het buitenlands beleid. Ook een tweedeling in high en low politics biedt geen richtingwijzer. In het debat over het buitenlands beleid vaak terugkerende doelstellingen als het verwerven van goodwill of de bevordering van de internationale rechtsorde blijken te twijfelachtig of opportunistisch om als baken te kunnen dienen.

Dit wil niet zeggen dat er geen reden voor Nederland is ambities te koesteren. Maar waar het democratisch gehalte en de rechtscultuur in Europa nog immer een offer waard zijn, lijkt Nederland slechts bereid zaken hoog op te spelen als materiële belangen in het geding zijn.

Welke wegen staan voor Nederland open om zijn ambities te realiseren? De rollen van solist, gids en evenwichtskunstenaar zijn niet meer van deze tijd. Aan Nederlands leiderschap der kleinen of bemiddeling door Nederland tussen de groten bestaat in het buitenland geen behoefte. Dan resteert het aanschuiven bij wisselende meerderheden. Maar ook op zijn tijd dwarsliggen dient de Nederlandse ambities.