Over vijfentwintig jaar zullen drie miljard aardbewoners in slumsteden aan zee zich onveilig voelen
Onthoud het boek ‘Out of the Mountains: the coming Age of the Urban Guerilla’ van de Australische veiligheidsexpert David Kilcullen.
Ernstige strategische vergissing
Ja, u herinnert zich Kilcullen misschien niet zo goed uit de Afghanistantijd, toen hij een tijdje Chief Strategist op het U.S. State Department was, en contraterrorisme-adviseur van minister Condoleeza Rice en generaal David Petraeus. Hij was zeer tegen de ‘f** stupid ’ oorlog van Bush junior (een term die hij later niet ontkende gebezigd te hebben maar off the record, hij wil zijn oordeel liever vereeuwigd hebben als een ‘ernstige strategische vergissing’) en hij is niet minder gekant tegen de drone-aanvallen waarmee de VS zich nog altijd van terroristen pogen te ontdoen.
Counter insurgency doctrine
U herinnert zich Kilcullen misschien beter als de man achter de schermen van de befaamde surge in Irak, waarmee de razende soenni-opstand in 2007 de kop werd ingedrukt. En u herinnert zich Kilcullen nog iets beter als de architect van Field Manual 3-24, de counter insurgency doctrine die vanaf 2006 snel in de leerstof van vrijwel alle westerse legers doorsijpelde. Het werd de gebruiksaanwijzing voor de aanpak van de strijd tegen Al Qaida in Irak en de Afghaanse taliban, al valt daar ook wel iets op af te dingen omdat succes in die strijd ook niet zonder een meedogenloze jacht op de hoofden - letterlijk - van de tegenstander werd nagestreefd.
Etnografisch conflictmanagement
Als je de gedachten van David Kilcullen over het bedwingen van terrorisme in een enkele eigentijdse woordcombinatie wil vatten, altijd een hachelijke zaak overigens, dan is dat etnografisch conflict management. Anders gezegd: wie niet als antropoloog tot in de haarvaten van een vijandige samenleving weet door te dringen en de specialiteit van terrein, etnische samenstelling, cultuur, religie, en lokale context van sociale conflicten negeert, kan succes met een grove kinetische aanpak wel vergeten.
In ‘Out of the Mountains’ schetst Kilcullen hoe de counter insurgency zich wereldwijd van de Afghaanse en Jemenitische berglandschappen zal verplaatsen naar een nieuw 21ste eeuws toneel. Misschien hebben we dat nog niet helemaal door, maar onvermijdelijk wordt dat het toneel der de megasteden. In het jaar 2050 zal twee derde van de wereldbevolking in megasteden wonen en, zeelieden opgelet, het overgrote deel van deze razendsnelle urbanisatie zal plaatshebben in kuststeden in armere landen.
Megasteden aan zee
Nu al woont 80% van de bevolking daar in kuststroken van minder dan 90 km breed, en van de 25 grootste steden in de wereld is zijn 21 al daadwerkelijk kuststad. Denk aan Dhaka, Karachi, Jakarta, Mumbai, Rio, Sao Paolo, en Lagos. Over vijfentwintig jaar zullen 3 miljard aardbewoners in slumsteden aan zee zich onveilig voelen. Megapolissen aan zee worden nauwelijks beheersbare broeinesten van opstand. De zee verbindt dergelijke steden vrij gemakkelijk, maakt ze tot uitvalbases van maritiem terrorisme, internationale criminaliteit langs overzeese lijnen en havens tieren er welig. Denk aan de aanslagen in 2008 in Mumbai, die vanuit Karachi waren geëxporteerd, denk aan de aanslagen op Keniase steden door strijders die vanuit Mogadishu werden aangevoerd.
Megakuststadsguerilla
De zee is groot en het bewaken van kuststeden tegen dreigingen vanuit zee zal steeds urgenter worden. Stadsguerilla is een specialisme dat niet vaak met marines geassocieerd wordt, maar megakuststadsguerilla zal niet kunnen worden beheerst zonder een vorm van maritieme interdictie.