In de campagnes GEEN WOORD over buitenlandse politiek

Aan de vooravond van de verkiezingen, op 9 juni, moet me nog een kleinigheid van het hart. U heeft ongeveer een maand campagne gevoerd. U bent naar de plattelandsvrouwen in Biddinghuizen geweest en naar de vrijwillige brandweer in Spijkenisse. U maakte tijd vrij voor de jaarlijkse Libelle-dag en voor de opening van Pinkpop. U heeft flyers uitgedeeld op de kaasmarkt in Wemeldinge en u hebt zich helemaal naar Maastricht laten afzakken om er met André Rieu mee te dansen.

U hebt zich door Netwerk zelfs mee laten voeren naar onbekende plekken om leuk mee te doen aan hun 'blind date', u durfde geen nee te zeggen tegen het RTL-verkiezingsdebat waarin een stuitend incompetente ex-CDA-voorlichter de zaak niet in de hand wist te houden en u zich door een belachelijk deskundigenpanel de maat liet nemen op criteria als leiderschap, uitstraling en gladspraak.

U deed mee aan kinderachtige spelletjes waarin u in 30 seconden moest uitleggen waarom het koopkrachtplaatje van de ander niet deugde en het huurwaardeforfait van uzelf wel. U liet zich gek maken door de nepwetenschap van de peilingenmaffia, die tot nu toe nooit in staat was de uitslag langer dan tien minuten voor de stembussen dichtgaan ook werkelijk met een afwijking van minder dan vijf procent juist te voorspellen. Ik heb u driehonderd keer horen zeggen dat u niet zou meedoen aan stoerdoenerij van breekpunten, 'waar het om gaat is wat we met Nederland willen', dat het niet om afkomst maar om toekomst gaat, dat de kiezer op 9 juni aan het woord is, en dat we de boel niet bij elkaar moeten houden maar in beweging moeten brengen.

U had dat allemaal te danken aan een kabinetscrisis die in februari ontstond uit de wanhoop van een regeringspartij die in september virtueel op een dieptepunt van vijftien zetels was beland en zich heilig had voorgenomen om verder 'op geen enkel punt meer te draaien', en aan een andere partij die geleid werd door een falende premier die in tijden van crisis niet boven, maar onzichtbaar onder de partijen bleek te staan.

De kabinetscrisis ging over een internationale aangelegenheid, te weten de vraag of we onder de huidige omstandigheden die niet meer die van 2007 waren, nog een paar maanden langer in Uruzgan zouden blijven. We hebben tenslotte als (bijna) enig land in de wereld in de Grondwet staan dat onze krijgsmacht er naast de verdediging van het koninkrijk ook nog een andere missie bij doet, namelijk de bevordering van de internationale rechtsorde.

Ik heb u in de hele verkiezingscampagne - maar ik geef toe dat ze nauwelijks te verdragen was dus ik haakte af en toe af - met geen woord, ik herhaal g-e-e-n w-o-o-r-d, over de buitenlandse politiek van ons land horen debatteren. Laat staan over de aanleiding van de kabinetscrisis, die was niet interessant meer. O, ik vergis me, ik geloof dat ik iemand een paar keer de halvering van het budget voor ontwikkelingssamenwerking heb horen afkondigen, die stoerdoenerij was blijkbaar wel geoorloofd. De bedenkers van al die debatten hadden besloten dat het over de eigen bijdrage in de zorg, een paar procent hypotheekrenteaftrek, de werkgelegenheid in 2040 en de maagzuurremmers in het basispakket moest gaan.

In de wereld om ons heen gebeurde in uw campagne wel het een en ander. Uw verkiezingsprogramma's waren meesterlijke rookgordijnen. Ze ronkten van de internationale solidariteit, de noodzaak ons met de toestand in Somalië te bemoeien en om de kernwapens de wereld uit te helpen, de aanvoerlijnen van onze olie te beschermen en om Europa een sterke stem in de wereld van morgen te bezorgen. Uit niets bleek in die verkiezingsprogramma's hoeveel dat mocht kosten, pas uit de berekeningen van het Centraal Planbureau mochten we ineens lezen hoeveel u werkelijk wilde bezuinigen.

Intussen ging in die campagnemaand Griekenland failliet, verschrompelde de euro, veranderde de Golf van Mexico in een zwarte olievlek, brak het uur van de waarheid aan voor de Europese Unie, maakte de koude oorlog in Korea een doorstart, hing in New York het non-proliferatieverdrag aan een zijden draad, en maakte een van u - geeuw - onweerstaanbare grappen over 'de Sahara in beheer geven van de PvdA'. Maar daarover debatteerde u niet, want binnen de Afsluitdijk tellen alleen de hypotheekrenteaftrek en de zorgtoeslag.