Effectenbeurs in Shanghai wacht op uw spaargeld

De effectenbeurs in Sjanghai wacht met vreugde op uw spaargeld. In de emissieprospectus staat dat de uitgifte ‘het beleggers mogelijk maakt een goed rendement te maken op investeringen in militaire apparatuur’. 

 

De Chinese beleggers reageerden opgetogen, want het aandeel schoot direct tien procent omhoog. Blijkbaar hebben ze er alle vertrouwen in dat de Chinese regering de marine de komende jaren flink wil uitbreiden. Daar is ook enige reden toe, want er is genoeg ruzie over eilandengroepjes in de Zuid-Chinese Zee (met de Filippijnen en Vietnam) en de Oost-Chinese Zee (met Japan). 

 

Op het eerste gezicht is de Chinese aanpak een spectaculaire manier van defensiefinanciering. Zeker in een in naam nog altijd communistisch land, waar de staat eigenaar van de productiemiddelen is en al helemaal van de defensie-industrie. 

 

Ik twijfel er niet aan of de controle van de staat op de marine-industrie zal wel verzekerd blijven maar het blijft toch verrassend dat het volkskapitalisme nu tot de defensiesector doordringt. De emissie is meteen ook een handige graadmeter voor de populariteit van het Chinese defensiebeleid, in casu de aanspraken op de eilandjes.

 

Want stel nu eens dat de emissie volkomen flopt, dan zou de Chinese regering dat moeten opvatten als een signaal van afkeuring. Of van gebrek aan vertrouwen in de Chinese admiraals, of in de schepen die zij willen bouwen.

Natuurlijk heeft de Chinese regering dan altijd nog het belastinginstrument achter de hand om haar marineplannen door te zetten, maar ze mist in dat geval wel een signaal uit de markt. Ik weet niet of het voor u en mij ook mogelijk is om een paar aandelen te kopen, want dan zou het helemaal interessant voor de Chinese regering zijn om te weten welke buitenlandse investeerders brood zien in de marineplannen. 

 

Als dat in China allemaal kan, waarom dan eigenlijk in Nederland niet? Er wordt keer op keer bezuinigd op onze defensiebegroting. Met pijn in het hart, horen we de ministers steeds zeggen. Stel nu eens dat de minister van Defensie de mogelijkheid opent dat u aandelen ‘Krijgsmacht’ koopt, tot een bedrag dat gelijk staat aan de omvang van de taakstelling, zeg 1 miljard.

 

Dat zou een volkskapitalistische pleister zijn op de wond die het fiscale mes ons toebrengt. Als je het gedachtenexperiment zou doortrekken, dan zou je zelfs aandelen Marine of Onderzeebootdienst of ‘Grote Luchtmacht’ kunnen uitgeven. Totaal ondenkbaar?

 

Vrijwillige belastingbijdrage

Het staat me bij dat het Kamerlid Harry van den Bergh ooit opperde om De Koninklijke Maatschappij Schelde een handje te helpen met een volkslening, als ik me goed herinner om de export van een aantal marinefregatten (was het voor Portugal?) voor te financieren. Dat was dan weer goed voor de continuïteit van de hofleverancier van onze Marine. 

 

Het plan ging niet door, de Portugezen kozen al voor Duitse MEKO’s. Misschien maar goed dat het niet doorging. China heeft geen last van een parlement, dus bijkomend ‘voordeel’ voor de Chinese beleggers is dat ze geen rekening hoeven te houden met democratische grillen: wat de Chinese leiders willen voeren ze meestal ook wel uit. 

 

In die zin is de Chinese beursgang een vrijwillige belastingbijdrage aan een keus die toch al gemaakt is. De belegger intervenieert niet in de politiek. In Nederland beslist het parlement, niet het partijbureau of de belegger.

 

Dat is de paradox: volkskapitalisme in China past in het systeem, in Nederland juist niet.