Groot Nieuws

Ik opende mijn koffer op vakantie om er oudergewoonte de kleine

wereldontvanger uit te halen. Mij overkomt het nooit dat ik midden in Frankrijk of Italië zonder nieuws zit, altijd breekt er wel ergens een zomeroorlog uit of, desnoods, vrede. Zo'n gebeurtenis kan en mag en wil ik niet missen.

Ik weet het: de BlackBerry zou een alternatief kunnen zijn, ik zou me terstond op een sms-nieuwsdienst kunnen abonneren en ook in de kleinste Bourgondische dorpjes is nu wel een internetcafé en natuurlijk Le Monde, maar uit nostalgie wens ik trouw te blijven aan de Wereldomroep en het langegolfgekraak van de BBC World Service. Kleine ramp: de wereldontvanger was thuis achtergebleven. Twee weken nieuwsloos.

Zenuwachtig zocht ik naar een oplossing voor mijn verslaving. Ik trof in het vakantiehuis een gettoblaster uit de jaren tachtig aan, bedoeld voor het luisteren naar ontspannende cassettebandjes als de eigenaresse het huis weer bijschildert of de wingerd snoeit. Maar het enorme ding bevatte ook nog een radiovoorziening, zij het alleen bestaande uit de zogenaamde middengolf - iets dat vijftig jaar geleden nog de zenders Hilversum 1 en Hilversum 2 doorgaf maar verder geen rol meer speelt in het leven van de moderne burger. Of toch?

Diep in mijn geheugen wist ik me nog te herinneren dat er jaren geleden iets te doen was geweest rond het afschaffen van de twee oerfrequenties - er waren vrachtwagenchauffeurs geweest die het gedonder met steeds wisselende frequenties op hun tochten door Europa beu waren en gewoon naar Radio 1 wilden luisteren via de middengolf, die tot ver over de grens hoorbaar bleef. Dat zou mijn oplossing kunnen zijn, als die vrachtwagenchauffeurs hun zin gekregen hadden tenminste. Ik kon me zelfs nog herinneren dat het iets met 1008 kilohertz was, een golflengte die mijn navelstreng met de wereldpolitiek zou kunnen zijn.

Gespannen draaide ik 's avonds bij maanlicht (om de een of andere reden weigert de atmosfeer overdag die zenders in het buitenland überhaupt door te geven) aan de knoppen van mijn gettoblaster. En waarachtig, om elf uur 's avonds hoorde ik een Nederlandstalige vrouwenstem, ingeklemd tussen iets Duits en iets Frans, beginnen aan een nieuwsbulletin. Het was een stem die ik nog nooit gehoord had ('Goedenavond, dit is het NOS Journaal, ik ben Marjan Koekoek') en het Hilversumse accent duidelijk miste.

En opmerkelijker: ik hoorde nieuws dat me onverwacht voorkwam. Ik wilde weten of de taliban op 20 augustus raketten op Kaboel afvuurden, of Berlusconi de officiële staatscensuur in Italië had ingevoerd, of de Iraanse oppositie al was opgeknoopt en of Obama's healthcare-plan om zeep was geholpen. Desnoods wilde ik horen wat Laura Dekker nu precies tot haar zeiltocht bezielde, of hoeveel graden Celsius het in Nederland was, maar geen woord daarover.

De vrouw las voor hoe er gevaar voor bos- en heidebrand was op De Hellendoornse Berg, hoe de Mexicaanse griep werd bestreden vanuit een coördinatiecentrum in Arnemuiden en hoe Gerda Verburg met de Q-koorts worstelde. Na vier minuten werd het nieuws zonder weerbericht plechtig beëindigd, zwol op de achtergrond een machtig kerkorgel aan, en sprak een stem uit de gettoblaster dat ik was afgestemd op 'Groot Nieuws Radio' en dat de uitzending werd voortgezet met lofzang op de Heere. Het bleek geen incident, maar elke avond bleek Groot Nieuws Radio de vaste bezetter van mijn middengolfkanaal.

Ik had er werkelijk nog nooit van vernomen en dacht in een andere wereld te zijn beland. Ik probeerde me voor te stellen dat niet deze nieuwslezeres, maar ik de zonderling was die een wekelijkse column schreef over een onrealiteit, een door mij geconstrueerde werkelijkheid van conflicten en dreigingen en listen en, soms, van hun oplossingen. Bij thuiskomst achterhaalde ik dat GNR, dat daar op de 1008 kHz-band uitzendt op wat eens de publieke oerbron van het grote wereldnieuws was, eigendom is van GrootNieuwsMedia BV, onderdeel van uitgeverij De Dorpsbode BV uit Ermelo. En al sinds 2007 in de lucht is met 'veel aandacht voor nieuws dat in christelijke kring relevant wordt geacht'.

Een Veluwse variant van Iran Press TV? Nee, want wij regelen die zaken keurig via de markt, de staatsfrequenties zijn bij opbod verkocht. Dat ik daar in de Bourgondische heuvels op de Dorpsbode van Ermelo was aangewezen, en dat mijn staatszenders zich op FM-kanalen hebben teruggetrokken die voorbij Wuustwezel niet meer te ontvangen zijn op oude gettoblasters, had ik aan mijzelf te danken. Publiek nieuws is Klein Nieuws geworden, in de zomer moet je het zonder wereldontvanger of internet met privaatchristelijk Groot Nieuws doen. Maar eigenlijk vind ik dat die vrachtwagenchauffeurs gelijk hadden en dat Radio 1 'Ik ben Carmen Verheul' daar nog tot ver in Europa hoort te zitten.