Macht bedwelmt

De boekenkast puilt uit van mata hari's, blackmail, tweede levens en afgebroken carrières. Ik heb enige aarzeling bij een column over seks, weet niet precies waar die vandaan komt; ik vermoed dat het te maken heeft met de brede formule die alles toelaat: schrijven over de gay-bom, kindsoldaten, viagra voor Khadaffi-soldaten, DSK, Jeltsin in onderbroek, massaverkrachting als oorlogswapen en de luchtige briljante flirt die spionage zo leuk maakt. Ik bestrijd helemaal niet dat seks en internationale politiek iets met elkaar te maken hebben. De voorbeelden worden me in de schoot geworpen, letterlijk bijna. Vrijdag 1 juli kwam een serieuze tv-rubriek bij mij langs voor een interview over Hans Hillen en zijn opvatting dat de krijgsmacht weer zou moeten vechten in plaats van softe dingen doen in verre landen. Veiligheid, best wel belangrijk. Maar niet zo belangrijk als seks. Onder het avondeten kwam er een sms'je uit Hilversum binnen: uitzending gaat helaas niet door; Dominique Strauss Kahn drukte Hillen zonder pardon de uitzending uit. Geen punt, is me vaker overkomen, ik ken de hiërarchie der dingen.

Boris Jeltsin, Moshe Katsav, John Edwards, Anthony Weiner, Silvio Berlusconi, Jörg Haider, John Boehner, Jacques Chirac, Newt Gingrich, prins Bernhard, Bill Clinton, François Mitterand, Willy Claes, mijn God, de heren rollebollen in onderbroek uit de boekenkast. Macht bedwelmt en dat lijkt mannen het idee te geven dat ze zich rechtens bunga-bunga mogen toe-eigenen - de enige vraag die zo'n lijst oproept, is waarom je je zoiets niet kunt voorstellen bij Mahatma Gandhi of Piet Hein Donner. En natuurlijk Angela Merkel en Margaret Thatcher.

Ach, de inlichtingendiensten hebben het instrument van de verleiding al zó geprofessionaliseerd, How to Blackmail is bijna saaie basislectuur voor eerstejaarsspionnen. In By Way of Deception, het befaamde werk van Viktor Ostrovsky en Claire Hoy over de training van de Israëlische Mossad, zegt katsa (Mossad-inlichtingenofficier) Yehuda Gil dat er drie hooks zijn om mensen te werven voor de geheime dienst: geld, emotie en seks.

Maar seks werkt niet altijd, en dat zijn eigenlijk de aardigste verhalen. Zoals de Intel-prostituees die interessante Arabieren werven en worden 'afgericht' om hun werk in zodanige standjes te verrichten dat het slachtoffer in de meest compromitterende houdingen en acties kan worden gefotografeerd door Mossad-agenten met geavanceerde apparatuur. Het verhaal gaat dat de vervolgens gechanteerde Saoedi's niet echt schrokken en zwichtten, maar juist trots waren en informeerden of ze de foto's ingelijst konden nabestellen.

Maar seks werkt natuurlijk vaker wél. De cause celèbre blijft wat mij betreft de verleiding van Mordechai Vanunu door 'Cindy' Cheryl Hanin. Hanin was in 1986 de onweerstaanbare zesentwintigjarige Amerikaanse toeriste die in Londen 'toevallig' het pad kruiste van de man die voor een sensationele onthulling in The Sunday Times zou zorgen. Vanunu, ex-fysicus bij het geheime laboratorium Dimona in de Negevwoestijn, had aan verslaggever Peter Hounam het geheime bestaan van de Israëlische atoombom verklapt, een eersteklas primeur waarvoor de Times hem speciaal naar Londen had laten overvliegen en die de krant nog langdurig aan het checken was. Te langdurig, vond Vanunu, die zich begon te vervelen en waarschuwingen van de krant om in zijn hotel te blijven in de wind begon te slaan. Man alone, big city: getraind in de hogere verleidingskunde kostte het Mossad-agente Cindy weinig moeite om Vanunu te interesseren voor een kop koffie aan Leicester Square en een gezellige visite aan Tate Gallery. Vanunu was verkocht en liet zich door de prachtige Cindy meenemen naar Rome, waar ze hem onderdak en seks in een appartement van haar zuster in het vooruitzicht stelde. Achter de voordeur rekenden Mossad-agenten hem in, de zwartharige 'zus van Cindy' drogeerde hem, waarna een speedboot en een gecamoufleerd Israëlisch marineschip voor de afvoer naar Israël zorgden. Daar kreeg Vanunu achttien jaar.

Ja mannen, u bent gewaarschuwd. Voormalig Mossad-generaal Meir Amit: 'Vrouwen hebben vaardigheden die mannen nu eenmaal missen. Sex is a woman's weapon. Pillow talk is not a problem for her. But it takes a special kind of courage - to sleep with the enemy.'