Amerika

Ik vraag om de Verenigde Staten niet te onderschatten en landen als China en India niet te overschatten. Natuurlijk, de VS zijn niet meer de stralende stad op een heuvel. Wij leven in een overgangstijd waarin Amerika nog wel initieert maar niet meer heerst op alle fronten. In Irak en Afghanistan liep het tegen grenzen aan. Een voorbeeld van 'overstretch' waar alle grote rijken aan ten onder zijn gegaan.

Maar ik betwijfel of die rijken en landen als actoren uiteindelijk nog wel zo dominant zijn in onze 'global village'. G-20, IMF en Navo zijn steeds meer de bepalende gremia. Grote maatschappelijke problemen zoals milieuverontreiniging, internationaal terrorisme en financiële herstructurering vereisen internationale samenwerking. Landen zijn veel meer dan vroeger tot elkaar veroordeeld. Echt verstrengeld.

Staten gaan steeds meer op in grotere entiteiten. Neem EU- en Navolid-Nederland. Die Navo wordt steeds meer een 'global Nato'. Wat uiteindelijk te midden van die globaliserende wereld overblijft zijn restanten van lokale cultuur.

Vooralsnog leven we in een overgangstijd waarin het land Amerika nog steeds voorsprong heeft op andere landen. Neem de economie. Zij is de onbetwiste leider op het terrein van de mondiale nanotechnologie en biotechniek. De echte 'computerscience' topopleidingen zijn Amerikaans. Kennis, met Harvard en M.I.T. voorop, is Amerika's beste industrie. Productie van goederen vindt steeds meer in Azië plaats maar design, marketing en distributie worden beheerst door Amerikanen. Ze zijn dynamisch, hebben een positieve 'can do'-mentaliteit. Waar elders, ook in China, sterke vergrijzing zal optreden, krijgen de VS als bakermat van diversiteit en magneet voor vluchtelingen er tientallen miljoenen talentvolle, jonge en hard werkende immigranten bij.

Deze economische kracht wordt nog steeds vertaald in politieke en militaire macht. Zeker, het almachtige Amerikaanse 'empire' bestaat niet meer. Hoopvol is dat juist de VS inmiddels een president hebben die pragmatisch opereert. Vergeleken met andere wereldleiders is Obama een voorbeeld van innovatief en grensoverschrijdend denken. Gebeurt toch weer in Amerika.