Excuses

Schelpen aan mijn voeten. Maar de eerste teerballetjes op Amerikaanse stranden, lees ik in de krant. En ook dat onze provincies bang zijn voor een olieramp in de Noordzee. Ook van groot economisch belang, zeggen zij. Politici willen excuses à la BP voor zijn. Waarschuwen nu al. Ik heb geen vertrouwen in die indek- en excuuscultuur. Daden.

Mijn ober oogt wel oprecht. De onzekere vakantiewerker biedt excuses aan omdat mijn salade een dik half uur te laat arriveert. Geeft niet. Zo'n knul rent zich rot. Doet dat voor een paar weken. Maar de 'schuldvraag' ligt hier wel duidelijk. Met de keuken is hij verantwoordelijk.

Dat woordje 'excuses' wordt te pas en te onpas gebruikt. Moet bijvoorbeeld Marco van Basten publiekelijk excuses aanbieden voor het jarenlang passeren van WK-ster Van Bommel? Maar paste hij bij het ideale spelconcept gerelateerd aan toenmalige omstandigheden? Zo'n excuus is al minder relevant.

En neem British Petroleum dat almaar 'sorry' roept. De grootste olieramp aller tijden Aan de schandpaal. Knielen voor de mensheid. Amerikanen straffen persoonlijk door niet meer te pompen bij BP. Omzetten bij tankstations dalen tot vijftig procent.

Arm New Orleans. Het omliggende moerasgebied fungeert als een spons die steeds smeriger wordt. In de stad begint het al naar olie te ruiken. Schande BP.

Maar de werkelijkheid is weerbarstiger. Een tot voor kort geheime kaart laat vierduizend booreilanden in de Golf van Mexico zien. Honderden liggen er verlaten bij. Pijpleidingen lekken. Onder Republikeinse én Democratische presidenten mochten oliebedrijven vrij opereren. Een handjevol inspecteurs had geen schijn van kans tegen malafide praktijken van oliebazen. Miljoenen mensen worden in hun bestaan bedreigd.

Excuses? Van BP? Van politieke leiders? 'Meneer, de rekening en nogmaals sorry hoor', zegt het bedienend joch. Mooi. Hem vertrouw ik, politici niet. Er moet ook bij ons onmiddellijk een moratorium op diepzeeboringen komen.

Op weg naar huis pomp ik bij BP. En alsjeblieft geen excuses van de pomphouder. Hij kan er niets aan doen.

Willem Post is Amerikadeskundige bij Clingendael.