Harlem

Maar dat mag absoluut niet gelden voor de prachtwijken. In het New Yorkse Harlem liet ik minister Vogelaar onlangs de 'Harlem Children Zone' zien. Misschien wel het belangrijkste sociaal-educatieve project ter wereld, aldus de New York Times. Kun je van leren.

Wat dan? Ten diepste dat de burger ook zijn eigen verantwoordelijkheid moet nemen. In Harlem hebben mensen uit onderwijs, gezondheidszorg, de kerken en het zakenleven een sociale ketting gevormd. Om juist grootschalige projecten te initiëren die als een vloedgolf over de wijk spoelen. Iedereen wordt door die 'wave' aangeraakt. Een groot succes. Minder armoede. Welvaart zelfs. En veiligheid.

Wij moeten nuchter vaststellen dat tientallen van onze wijken nu ernstig verloederd zijn. Iedere Nederlander heeft belang bij het succes van de prachtwijken.

Via de landelijke overheid komt er werkelijk financiële steun. Wat een kansen, wat een voorsprong op Amerika. Nu moeten lokale 'spelers' hun verantwoordelijkheid nemen: van bewonersorganisaties en politici tot en met de, o wat fijn, rijke woningbouwcorporaties.

Vanuit New Yorks perspectief, waar ook al in de Bronx vooruitgang zichtbaar is, zie ik een paar succesfactoren waar Nederlanders op moeten letten.

Prachtwijkplannen moeten het karakter van een businessplan hebben, zodat het bedrijfsleven wil participeren. Sociaal ondernemen biedt volop kansen. Geef scholen tijdelijk extra budgetten. Meet succes maar beloon ook. Creëer kleinschalige, slagvaardige regiebureaus onder charismatisch leiderschap. Kunnen in scholen of wijkcentra worden geplaatst. Stimuleer!

Verbind idealen met realisme. Garandeer veiligheid. Dat betekent een 'streng doch rechtvaardig' politieoptreden. Zachte heelmeesters maken stinkende wonden. In Amerika's grote steden is de criminaliteit met tientallen procenten gedaald.

Een mislukking van de prachtwijken is een sociale ramp die zijn weerga niet kent. Steun die prachtwijken. Democraten en Republikeinen zijn dol op de sociale projecten in New York.

Toon betrokkenheid. Wees niet meer negatief. 'Yes we can!', zeggen wij Amerikanen na. Wie verdrinkt in negativisme is bij voorbaat verloren.