Nachtmerrie

Maar wie goed kijkt, ziet dat de verf afgebladderd is en het hout verrot. De mensen die er wonen zijn collectief woedend.

Sinds 1999 zijn de inkomsten van de middenklasse gedaald en de kosten voor eerste levensbehoeften explosief gestegen. Voor het eerst kan een nieuwe generatie niet massaal de Amerikaanse Droom verwezenlijken. Tussen Main Street en Wall Street ligt een Grand Canyon van onbegrip en achterdocht.

Nog maar tien jaar geleden was Amerika het nieuwe Romeinse rijk en groeide de economie tot in de hemel. Nu, zo hoor ik van veel mensen hier, zal het nooit meer zijn als vroeger.

In Irak en Afghanistan liep Amerika tegen z'n grenzen aan. De presidentskandidaten vragen in toespraken nota bene Europa (!) voortdurend om militaire hulp.

De winkels aan de Main Streets van het kleinsteedse platteland zijn veelal dichtgetimmerd. Huizen staan meer wel dan niet te koop.

Amerikaanse burgers begrijpen niet dat zij als belastingbetalers moeten opdraaien voor het wangedrag van de Wall Street-bankiers. Het trieste is dat niemand het kan of wil uitleggen. Bush heeft alle krediet verloren. Pelosi, Reid, McCain en Obama spelen politieke spelletjes. In een tijd die schreeuwt om leiderschap geeft niemand thuis.

Gisteren sprak ik in Washington een somber kijkende onderwijsdirecteur. Vanwege de crisis, vertelde hij, zijn meteen vele hulpprogramma's stopgezet. Het wordt winter in Amerika. Een recessie is zeker op komst.

Natuurlijk, Obama profiteert als oppositiekandidaat van dit sentiment. Maar zijn boodschap van 'change' is fundamenteel ondermijnd. Grootse sociale plannen kan hij als president wel vergeten. Dat zal de mensen nog cynischer maken. En heel on-Amerikaans: zelfs negatief! Politici roepen nog wel: '11 september' en de 'Grote Depressie' hebben we ook overwonnen, maar daar kikker je niet van op.

Een Congreslid vertelde op televisie dat Amerika met al dat nieuwe overheidsingrijpen hard op weg is naar een socialistische staat. Overdreven uiteraard. Maar het kale Amerikaanse kapitalisme komt nooit meer terug, zo is de consensus. De oude Europese 'welfare state' is opeens een interessant studieobject geworden.